کاربرد آزمایش خون

کاربرد آزمایش خون

آزمایشگاه ، آزمایشگاه پزشکی

به طور کلی آزمایش خون می تواند در تشخیص انواع بیماری ها به پزشکان کمک کند

  • کاردکرد درست کلیه
  • کارکرد درست کبد
  • تشخیص در تیروئید
  • کارکرد درست قلب
  • انواع بیماری های سرطانی
  • دیابت
  • کم خونی
  • بیماری های عروق کرونر قلب
  • انواع عوامل تهدید زا و خطرناک قلبی
  • روند انعقاد خون

آزمایش خون باید 8 تا 12 ساعت قبل ناشتا باشید و به مراحل آماده سازی قبل از آزمایش نیازی ندارد .

انواع آزمایش خون

بیشتر آزمایشهای خونی که انجام می شود شامل شمارش سلول های خونی CBC ،آزمایش هایی که با ترکیبات شیمیایی خون به همراه باشد ، آنزیم های قلبی و یا برای آزمایش هایی که خطر بیماری قلبی را به همراه دارد .که به صورت مختصر توضیح داده می شود

شمارش سلول های کامل خون (CBC)در آزمایش خون

به منظور تشخیص بیماری خونی مانند کم خونی و دیگر بیماری ها ، قسمت های مختلفی چون سلول های قرمز خون ، گلبول های سفید خون ،پلاکت ها ،هموگلوبین ، هماتوکریت، متوسط حجم گلبول،مورد بررسی قرار می گیرد .

آزمایش ترکیبات شیمیایی خون (BMP)در آزمایش خون

این آزمایش معمولاً به صورت ناشتا انجام می شود و معمولاً مواد شیمیایی موجود در خون را بررسی می کنند مواردی که باید بررسی شود شامل قند خون ،کلسیم ، الکترولیت ها،کلیه ها میباشد .

آزمایش آنزیم های قلبی در آزمایش خون

دو آزمایش بسیار مهم شامل تروپونین و کراتین کیناز که برای ارزیابی قلبی و جلوگیری از هر گونه آسیب دیدگی مورد بررسی قرار می گیرد .

بررسی خطر بیماری قلبی در آزمایش خون

یکی از از آزمایش های مهم برای جلوگیری از خطر بیماری قلبی توسط پزشکان صورت می گیرد آزمایش لیپوپروتئین با توجه به آزمایش خونی است و توصیه می شود تا 12 ساعت قبل از آزمایش ناشتا باشید .

توجه داشته باشید یک سری از عوامل مانند فعالیت های بدنی ،رژیم غذایی ،مصرف دارو ،نوشیدن الکل و یا چرخه ی قاعدگی می تواند بر روند آزمایش تاثیر گذار باشد و ما نتوانیم به آزمایش طبیعی دست یابیم

تست تستوسترون

تستوسترون چیست؟

تستسترون از هورمون های موثر در ایجاد مشخصه های جنسی در مردان و زنان می باشد. این هورمون بیشتر در مردان تولید شده (20 برابر بیشتر از زنان) و در زنان کمتر می باشد. هورمون تستسترون در بیضه توسط سلول های لیدیگ تولید می شود. این هورمون با رشد اسپرم در مردان در تولید مثل نقش مهمی دارد. به طوری که اگر این هورمون به میزان کافی تولید نشود فرد به نازایی دچار می شود. طبق بررسی های آزمایشگاه در اصفهان درباره این هورمون و تست های بررسی و ارزیابی آن پرداخته می شود.

نقش هورمون تستسترون

  1. محرک جنسی
  2. انتشار چربی به اندام های بدن
  3. ایجاد گلبول های قرمز در خون
  4. میزان تستسترون ارتباط زیادی با تعیین جنسیت جنین در رحم مادر دارد.

تست تستسترون

تغییرات در میزان هورمون تستسترون باعث ایجاد بیماری هایی در مردان و زنان می شود. برای تشخیص این بیماری ها انجام تست تستسترون ضروری می باشد. در مواردی به شرح ذیل از این تست استفاده می شود:

  1. بلوغ تاخیری یا زودرس پسران
  2. کم شدن میل جنسی در مردان و زنان
  3. ایجاد مشکل در نعوظ مردان
  4. بررسی علل نازایی در مردان و زنان
  5. تشخیص تومور در بیضه مردان
  6. مشکلات مربوط به هیپوتالاموس یا هیپوفیز
  7. مشاهده پرمویی و ویژگی های مردانه در زنان
  8. وجود سندروم پلی کیستیک
  9. وجود آمنوره

موارد افزایش هورمون تستسترون

  1. بعد از انجام فعالیت های ورزشی
  2. تومور در بیضه و تومورهای آدرنال ( عامل ایجاد هورمون تستسترون)
  3. مصرف داروهای استروئیدهای آنابولیک
  4. پرکاری تیروئید
  5. بلوغ زودهنگام در پسران
  6. سندروم تخمدان پلی کیستیک
  7. هیپرپلازی مادرزادی

موارد کاهش هورمون تستسترون

  1. بالا رفتن سن در مردان
  2. بیماری هیپوتالاموس یا هیپوفیز
  3. بیماری های ژنتیکی مانند سندروم کلاین فلتر، ناتوانی بیضه
  4. رشد کم تستوسترون به دلیل صدمه دیدن بیضه ها در اثر اعتیا به نوشیدنی های الکلی
  5. بیماری های ویروسی نظیر اوریون
  6. بیماری های کبدی

نحوه انجام تست تستسترون

در این آزمایش ،خون از ورید بازوی فرد گرفته می شود و برای بررسی میزان هورمون های تستوسترون به آزمایشگاه ارسال می شود. قبل از انجام این آزمایش از ورزش کردن سنگین مانند فوتبال بپرهیزید.

غربالگری سه ماه دوم

غربالگری سه ماه دوم

آزمایشگاه در ساری ، آزمایشگاه پزشکی

غربالگری سه ماهه دوم برای خانم های باردار از ابتدای هفته 15 تا انتهای هفته 21 انجام می‌شود .بهتر است این غربالگری بین هفته های 15– 17 انجام شود.

این تست شامل یك آزمایش خون است كه در آن 3،   4 و یا 5 ماركر بیوشیمیایی موجود در خون مادر سنجیده می‌شوند.

در تریپل تست 3 مارکر خونی

در کواد مارکر 4 مارکر خونی

در پنتا مارکر 5 مارکر خونی ،مورد آزمایش قرار میگیرند.

در این غربالگری سه ماهه دوم احتمال وجود سندرم داون، تریزومی 13 و 18 و نقائص لوله عصبی (NTDs) (Neural Tube Defects) مورد بررسی قرار می گیرد.

لازم به ذکر است که این نوع غربالگری به همراه غربالگری در سه ماه اول نیز قابل انجام است و با دو روش قابل انجام می باشد .

غربالگری متوالی یا Sequential

در این روش ابتدا غربالگری سه ماهه اول انجام می شود و براساس نتایج غربالگری سه ماهه اول، خانم های باردار به سه دسته ریسک بالا، ریسک متوسط و ریسک پایین تقسیم می شوند.

زنان با ریسک بالا برای انجام CVS و یا آمنیوسنتز به مرکز ژنتیک ارجاع داده میشوند و دیگر نیازی به انجام مرحله دوم غربالگری نمیباشد.

در خانمهای با ریسک پایین احتیاجی نیست که تست غربالگری سه ماهه دوم را انجام دهند و فقط سونوگرافی های روتین  برای آنها توصیه می گردد.

در خانمهایی که دارای ریسک متوسط می باشند، کاندید انجام غربالگری سه ماهه دوم می شوند و بر اساس نتایج این غربالگری در دوران بارداری در گروه ریسک بالا و یا ریسک پایین قرار خواهند گرفت.

غربالگری-سه-ماه-دوم

غربالگری جامع و یا یکپارچه  یا Integrated

این نوع آزمایش همانند آزمایش قبلی نیز در دو مرحله در آزمایشگاه در مازندران انجام می شود .

  • مرحله اول در سه ماهه اول بارداری و بهترین زمان انجام آن، هفته یازدهم بارداری بوده.

این مرحله شامل اندازه گیری سطح سرمی دو مارکر در خون مادر و یک سونوگرافی به منظور تعیین سن بارداری و اندازه گیری ضخامت چین پشت گردن (NT) می باشد.

  • مرحله دوم در سه ماهه دوم و مناسب ترین زمان انجام آن هفته های 15 یا 16 بارداری بوده ولی تا پایان هفته 22 نیز قابل انجام است.

در این مرحله سطح سرمی مارکرهای Inhibin A ,AFP,uE3,BHCG Titer اندازه گیری می شود.

از مزایای این روش می توان به پایین بودن مثبت کاذب این تست و قدرت تشخیص بالای آن  اشاره کرد. بنابراین با این روش از انجام غیر ضروری موارد نمونه برداری از جنین با روشهای CVS و آمنیوسنتز کاسته می شود.

پرفشاری خون

آزمایشگاه | آزمایشگاه پزشکی

پرفشاری خون به معنای بالا بودن میزان فشاری است که بر اثر برخورد خون به دیواره‌ی سرخرگ‌ها ایجاد می‌شود. سرخرگ‌ها، رگ‌هایی هستند که خون را از قلب به تمام اعضای بدن می‌رسانند. میزان فشار خون، با دو عدد مشخص می‌شود. فشار خون سیستولیک (عدد بالایی) نشان دهنده‌ی فشار وارد شده به دیواره‌ی سرخرگ‌ها در هنگام انقباض قلب است و فشار خون دیاستولیک (عدد پایینی) نشان دهنده‌ی فشار وارد شده به دیواره‌ی سرخرگ‌ها در هنگام آزاد شدن عضلات قلب (بین هر ضربان قلب) است.

بالا بودن فشار خون باعث بروزعوارضی مانند بیماری قلبی، نارسایی کلیوی، تصلب شرایین، آسیب‌های چشمی و سکته مغزی می‌شود.

فشار خون در حالت طبیعی باید کمتر از ۱۲۰/۸۰ باشد. در صورتی که فشار خون بین ۱۲۰/۸۰ تا ۱۳۹/۸۹۹ باشد، شخص در معرض ابتلا به فشار خون بالا قرار دارد و فشار خون ۱۴۰/۹۰ و بالاتر نشان دهنده ابتلا به بیماری پرفشاری خون است. در دوران بارداری نیز فشار خون بارداری ، به طور طبیعی، باید کمتر از ۱۲۰/۸۰۰ باشد. بالا بودن فشار خون باعث بروز عوارضی مانند بیماری قلبی، نارسایی کلیوی، تصلب شرایین، آسیب‌های چشمی و سکته مغزی و آسیب به مغز می‌شود.

چه افراد بیشتر در معرض پرفشاری خون هستند؟

افزایش فشار خون در بین افراد بالاتر از 45 سال متداول است. در این بین سهم مردان بیش از زنان است. این آمار در افراد بالای 65 سال به عکس است به نحوی که زنان بیشتر تحت تاثیر پرفشاری خون قرار می گیرند.

داشتن سابقه خانوادگی از عوامل افزاینده ریسک ابتلا به فشار خون بالا است. همچنین نژاد نیز در افزایش ریسک ابتلا به این بیماری موثر است؛ چنانکه فشار خون بالا و عوارض ناشی از آن در سیاه پوستان بیشتر مشاهده شده است. همچنین حدود 60% از افراد دیابتیک شرایط پر فشاری خون را تجربه کرده اند. آمارها حاکی از آن است که از هر 5 فرد مبتلا به پر فشاری خون،1 نفر از ابتلا به این بیماری آگاه نیست. که این مهم، از عمده ترین ریسک فاکتورهای حمله قلبی و سکته مغزی است. عدم درمان مناسب برای فشار خون بالا می تواند منجر به ایجاد آسیب های قلبی، مغزی، کلیوی، ریوی و اختلال در گردش خون بدون هیچ علامت خاصی شود .

ممکن است برخی افراد با بالا رفتن شدید فشار خون دچار علائم زیر شوند:

– سر درد شدید

– سرگیجه

– تنگی نفس

– تاری دید

– احساس نبض در سر یا گردن

– حالت تهوع

-خستگی

-درد در قفسه سینه

-وجود خون در ادرار

کم خونی ناشی از فقر آهن

کم خونی ناشی از فقر آهن

کم خونی یکی از بیماریها و مشکلات رایج می باشد که به دلایل مختلفی ممکن است ایجاد شود. مانند کمبود اسید فولیک، مشکلات گلبول قرمزکه داسی شکل هستند و موارد دیگر که یکی از شایع ترین آنها  کم خونی ناشی از فقر آهن می باشد. که خود علل مختلفی می تواند داشته باشد مانند:

– سوء تغذیه و مصرف نکردن آهن به میزان لازم

– از دست دادن خون

– عادت ماهیانه در خانم  ها

– مشکل در جذب آهن  بر اثر برخی بیماریها

– مشکلات گوارشی

– تداخلات دارویی

و..

کم خونی ناشی از فقر آهن

علائم کم خونی ناشی از فقر آهن تقریبا واضح می باشند که در اینجا به برخی از آنها اشاره می کنیم:

– رنگ پریدگی و احساس  خستگی

– بی حوصلگی

– سرگیجه و سر درد

– یخ کردن دست و پاها

– رنگ پریدگی و زردی پوست و چشم

– خواب رفتن و سوزن شدن دست و پا

– تنگی نفس

– علاقه زیاد فرد به خوردن یخ

– تغییر حالت در ناخنها

تشخیص کم خونی :

برای تشخیص کم خونی با مشاهده علائم گفته شده فرد باید به پزشک مراجعه کند زیرا با مشاهده علائم به تنهایی نمی توان به طور قطع کم خونی را تایید کرد به همین دلیل پزشک در خواست آزمایش خون می دهد که با مراجعه به آزمایشگاه باید انجام گیرد. در آن تست های آهن ، فریتین، TIBC، هموگلوبین، هماتوکریت و MCH و MCHC که نشان دهنده اندازه گلبول ها و غلظت هموگلوبین آنهاست درخواست می شود.

منبع:  آزمایشگاه پاتوبیولوژی آزادی